Πρόκειται για ένα κοινωνικό φαινόμενο, που παρατηρείτο, αλλά και παρατηρείται  παντού, μολονότι τις τελευταίες μέρες τα φώτα της δημοσιότητας έχουν πέσει κυρίως στους χώρους της τέχνης, του θεάματος, του αθλητισμού. Και φυσικά αφορά σε άνδρα ή σε γυναίκα ως θύμα. Αλήθεια, ποιος από εμάς δεν έχει ακούσει για περιστατικό σεξουαλικής παρενόχλησης στο χώρο επαγγελματικής απασχόλησής του ή στο χώρο εργασίας τρίτου; Και ποιο από αυτά έχει καταγγελθεί ή ποιο από αυτά έχει «κουκουλωθεί»;Άραγε θύματα σεξουαλικής παρενόχλησης δεν υπήρξαν στο παρελθόν και στους χώρους εργασίας; Μα φυσικά και υπήρξαν.

    Σύμφωνα με το ά. 2 του ν. 3896/2010, όπως ισχύει σήμερα, «σεξουαλική παρενόχληση συνιστά οποιαδήποτε μορφή ανεπιθύμητης λεκτικής, ψυχολογικής ή σωματικής συμπεριφοράς σεξουαλικού χαρακτήρα με αποτέλεσμα την προσβολή της προσωπικότητας ενός προσώπου, ιδίως με τη δημιουργία εκφοβιστικού, εχθρικού, εξευτελιστικού, ταπεινωτικού ή επιθετικού περιβάλλοντος γύρω από αυτό».

    Αρχικά, η σεξουαλική παρενόχληση έχει αρνητικές επιπτώσεις στη σωματική και στην ψυχική υγεία, στην οικογένεια, στην επίδοση εργασίας και στην απόδοση  του θύματος, το οποίο κλείνεται στον εαυτό του και, καταπιεζόμενο, αποκόπτεται από τον κοινωνικό του περίγυρο. Ο φόβος του θύματος να μην πάρει έκταση το «προσωπικό του βίωμα», να μην επέλθει κοινωνικός στιγματισμός, να μη δεχτεί εκδικητική συμπεριφορά από το δράστη – εργοδότη, ο οποίος μπορεί να φτάσει μέχρι και στην απόλυση, στην αλλαγή τόπου εργασίας, στον υποβιβασμό καθηκόντων του θύματος, καθίσταται συνεχής. Τί γίνεται όταν δεν υπάρχουν μάρτυρες; Τί γίνεται όταν ο δράστης ενεργεί κατ’ επιλογή, όταν δεν υπάρχουν άλλοι εργαζόμενοι στο χώρο; Αναπόφευκτα, το στρες, που το θύμα βιώνει, το επηρεάζει στις διαπροσωπικές του σχέσεις, στη συμπεριφορά του, καθώς η ανασφάλεια κυριαρχεί, ενώ οδηγείται στην εσωστρέφεια, στην απομόνωση, στην κατάθλιψη, φοβούμενο ακόμα και την πιθανότητα να μείνει άνεργο ή και την πιθανότητα να δεχτεί απειλές για τη ζωή του από το δράστη.

    Μολονότι δεν έχει κυρωθείακόμα από την Ελλάδα η Διεθνής Σύμβαση Εργασίας «190» σχετικά με την εξάλειψη της βίας και της παρενόχλησης στον κόσμο της εργασίας, ενώ ταυτόχρονα η σεξουαλική παρενόχληση σε χώρο εργασίας δε συνιστά αυτοτελές ποινικό αδίκημα, κρίσιμες είναι παρεμφερείς διατάξεις του ισχύοντος Ποινικού Κώδικα περί προσβολής γενετήσιας αξιοπρέπειας, περί βιασμού, περί γενετήσιας πράξης με κατάχρηση εξουσίας στα πλαίσια εκμετάλλευσης εργασιακών συνθηκών – αναγκών (άρθρα 337, 336, 343 Ποινικού Κώδικα).

    Επιπλέον, σε επίπεδο αστικού δικαίου, η σεξουαλική παρενόχληση στο χώρο εργασίας συνιστά προσβολή της προσωπικότητας του θύματος – εργαζόμενου, ταυτόχρονα δε συνιστά μείωση της επαγγελματικής και προσωπικής του υπόληψης, δηλαδή αδικοπραξία, εξαιτίας της οποίας το θύμα μπορεί να αξιώσει με αγωγή την παράλειψη περαιτέρω προσβολής στο μέλλον και χρηματική ικανοποίηση λόγω ηθικής βλάβης (άρθρα 57, 59, 914, 932, 281 Αστικού Κώδικα), ενώ με τη διαδικασία των ασφαλιστικών μέτρων μπορεί να αξιώσει να διαταχθούν ειδικά περιοριστικά μέτρα έναντι του δράστη. Μάλιστα, τυχόν απόλυση του θύματος – πιθανόν λόγω αντίδρασης του τελευταίου – είναι καταχρηστική, επομένως άκυρη.

    Περαιτέρω, σε επίπεδο εργατικού δικαίου, ο εργοδότης υποχρεώνεται να σέβεται την προσωπικότητα του εργαζόμενου, ο οποίος εξαιτίας ακριβώς  σεξουαλικής παρενόχλησης από τον εργοδότη του υφίσταται ηθική βλάβη, η οποία καθιστά πλέον αδύνατη τη συνέχιση της απασχόλησής του με πνεύμα συνεργασίας, αλληλοκατανόησης στο εν λόγω περιβάλλον εργασίας. Σε αυτήν την περίπτωση,  μπορεί το θύμα να θεωρήσει ότι υφίσταται μονομερής βλαπτική μεταβολή των εργασιακών όρων από πλευράς εργοδότη και να απαιτήσει ανάλογη αποζημίωση (ν. 2112/1920, άρθρα 288, 648, 652, 656 Αστικού Κώδικα).

    Ακόμα, όποιος δημόσιος υπάλληλος υποστεί σεξουαλική παρενόχληση από συνάδελφό του, μπορεί να κινήσει πειθαρχική διαδικασία με βάση τον Υπαλληλικό Κώδικα. Από την άλλη πλευρά, ιδιωτικός υπάλληλος, που υφίσταται σεξουαλική παρενόχληση, μπορεί να υποβάλει αναφορά στο Σώμα Επιθεώρησης Εργασίας προς επιβολή διοικητικών κυρώσεων σε βάρος του εργοδότη. Πάντως, το θύμα, δημόσιος ή ιδιωτικός υπάλληλος , μπορεί να υποβάλει αναφορά στο Συνήγορο του Πολίτη, εφόσον υποστεί σεξουαλική παρενόχληση.

    Συμπερασματικά, η σεξουαλική παρενόχληση, αν και υπαρκτή σε κάθε πτυχή της ζωής μας, και στους χώρους εργασίας, αντιμετωπίζεται ως «ταμπού». Τέτοιου είδους συμπεριφορές πρέπει να στηλιτεύονται, να καταγγέλλονται στις δικαστικές αρχές και να διώκονται, ώστε μέσα από την τιμωρία του δράστη να αποτρέπονται οι υπόλοιποι. Η Πολιτεία οφείλει να εμπλουτίζει το νομικό της οπλοστάσιο αντιμετωπίζοντας πιο αποτελεσματικά αυτή τη «μάστιγα» σε βάρος ανδρών και γυναικών. Η ανάγκη η σεξουαλική παρενόχληση να αποτελεί αυτοτελές έγκλημα στο χώρο εργασίας καθίσταται   ολοένα και πιο μεγάλη. Ο φόβος του πιθανού διασυρμού, της διαπόμπευσης του εργαζόμενου – θύματος, και η αβεβαιότητα περί πιθανής ανεπιτυχούς έκβασης μιας δυσαπόδεικτης δίκης πρέπει να δώσει τη θέση του στη δημοσιοποίηση, στην κοινωνική αφύπνιση και εγρήγορση, με σεβασμό στην ανθρώπινη αξία και αξιοπρέπεια, στην κοινωνική ισότητα των δύο φύλων, στην προστασία ψυχικής και σωματική υγείας των εργαζόμενων.Είναι καιρός να τερματισθεί η μακρά σιωπή των θυμάτων και η κοινωνική ανοχή σε τέτοιες παράνομες συμπεριφορές.

Οι πρόσφατες τρομοκρατικές επιθέσεις στον ραδιοτηλεοπτικό σταθμό Σκάι και στον ναό του Αγίου Διονυσίου στο κέντρο της Αθήνας και τα καθημερινά περιστατικά βίαιων ληστειών και δολοφονικών επιθέσεων επιβεβαιώνουν ότι ο νόμος και η τάξη στη χώρα μας καταλύονται. Η εγκληματικότητα αυξάνεται – ιδίως στις πόλεις. Ο πολίτης ζει καθημερινά υπό καθεστώς αβεβαιότητας και ανασφάλειας για τη ζωή του, τη σωματική ακεραιότητα και την περιουσία του. Και η τρομοκρατία ανασυντάσσεται ανενόχλητη.
Η κυβέρνηση, αντί να αντιδρά, στρώνει στην τρομοκρατία  ιδεολογικό χαλί με τον διχαστικό λόγο και τη ρητορική μίσους κορυφαίων υπουργών και στελεχών του ΣΥΡΙΖΑ. Το άλμα στην τρομοκρατική δράση είναι προφανές ότι «άνθισε» στο πρόσφορο έδαφος που προσέφερε η κυβερνητική ανοχή στην ακραία πολιτική ρητορική και τις οργανωμένες ενέργειες παραβατικότητας. Μερικές από τις τελευταίες, μάλιστα, η κυβέρνηση τις βλέπει με «κατανόηση», αν όχι με συμπάθεια, όπως την οργανωμένη παραβατικότητα που συνδέεται με υποτιθέμενους «εναλλακτικούς» χώρους, όπως οι Ρουβίκωνες, τα «Εξάρχεια» και τα αδικήματα εντός πανεπιστημιακών εγκαταστάσεων. Και αυτή, όμως, βία είναι. Και μόνο βία παράγει.
Αλλά και η ωμότερη μορφή της βίας, αυτή του «κοινού» εγκλήματος δεν συγκινεί ιδιαίτερα την κυβέρνηση. Η υποχώρηση του κράτους – αν όχι η εξαφάνισή του σε ορισμένες περιοχές, η αποθράσυνση των εγκληματιών και ο βρόχος ανασφάλειας που σφίγγει τους πολίτες δεν θεωρούνται ζήτημα προτεραιότητας. Οι ληστείες, οι φόνοι, το κύμα διαρρήξεων και κλοπών, τα «ξεκαθαρίσματα λογαριασμών» δεν ταράσσουν την ηρεμία των ενοίκων των κυβερνητικών γραφείων. Η κυβέρνηση δεν μεταμελείται καν για τον νόμο Παρασκευόπουλου που απελευθέρωσε χιλιάδες καταδικασμένους, μεταξύ των οποίων εκατοντάδες υπότροποι εγκληματίες, από τους οποίους πολλοί συνελήφθησαν ήδη ή καταζητούνται για νέα, βίαια εγκλήματα. Ο ίδιος νόμος κατάργησε τις φυλακές  υψίστης ασφαλείας και τους περιορισμούς στις άδειες των ισοβιτών κρατουμένων, με αποτέλεσμα ο αμετανόητος πολύ-ισοβίτης τρομοκράτης Κουφοντίνας να δικαιούται τη μία άδεια μετά την άλλη και να εμφανίζεται χαμογελαστός, στο κέντρο της Αθήνας, όπου σκότωνε τα ανυποψίαστα, αθώα θύματά του, συνοδευόμενος από στελέχη του Ρουβίκωνα.
Με την κατάργηση των φυλακών υψίστης ασφαλείας αφέθηκε ανεξέλεγκτη η ώσμωση και επικοινωνία μεταξύ φυλακισμένων τρομοκρατών, ποινικών και αρχιμαφιόζων. Στη συνέχεια, με την απελευθέρωσή τους και τις άδειες, όλοι αυτοί συνεργάζονται στην κατάλυση του νόμου και την εξάπλωση της ανασφάλειας στους πολίτες.
Η δε κυβέρνηση δεν επιδεικνύει καμία αγωνία, καμία «κατανόηση» για το έλλειμμα ασφάλειας που ταλαιπωρεί τον μέσο πολίτη, για την ελλιπή αστυνόμευση στα αστικά κέντρα, για την άνοδο της εγκληματικότητας. Η κυβερνητική απάθεια συνθέτει ένα πλέγμα αδιαφορίας που επιτείνει το αίσθημα του πολίτη ότι κινδυνεύει παντού – και μέσα στο σπίτι του.
Η ασφάλεια των πολιτών και η επιβολή του νόμου δεν είναι, όμως, λεπτομέρειες. Αποτελούν βασικές προϋποθέσεις αξιοπρεπούς διαβίωσης και κοινωνικής δράσης. Αποτελούν προϋποθέσεις της ίδιας της δημοκρατίας. Δεν μπορεί να υπάρχει δημοκρατική, ανοιχτή κοινωνία χωρίς ασφάλεια δικαίου για τους πολίτες της και χωρίς ασφάλεια ότι το δίκαιο επιβάλλεται.
Η νέα κυβέρνηση που θα προκύψει από τις εκλογές πρέπει να αποδώσει ιδιαίτερη έμφαση στον τομέα αυτό. Η νομοθεσία πρέπει να τροποποιηθεί, ώστε να τεθούν αυστηρότερες προϋποθέσεις για την πρόωρη απόλυση και την παροχή αδειών σε κρατουμένους για βαριά αδικήματα.
Ο νόμος πρέπει να εφαρμόζεται εξίσου σε όλη την επικράτεια, όπως άλλωστε είναι αυτονόητο. Το πανεπιστημιακό άσυλο της ανομίας πρέπει να καταργηθεί και να ξαναγίνουν τα πανεπιστήμια χώρος μάθησης, έρευνας και ελεύθερης διακίνησης ιδεών, όπως είναι ο προορισμός του. Τα διάφορα άβατα ανομίας, όπου το έγκλημα, με ή χωρίς πολιτικό πρόσημο, οργανώνεται και τρομοκρατεί, πρέπει να  εκλείψουν. Και πρέπει να ενισχυθεί η οργάνωση και η στελέχωση της Αστυνομίας, ώστε να εξαρθρωθεί η νέα τρομοκρατία, να καταπολεμηθεί η εγκληματικότητα και να αποκατασταθεί η επαρκής αστυνόμευση και το αίσθημα ασφάλειας των πολιτών στις γειτονιές και τις κατοικίες τους.

Μεγάλες αλλαγές στο καθεστώς των πάρκινγκ στις πιλοτές των πολυκατοικιών φέρνει απόφαση του Πολυμελούς Πρωτοδικείου της Αθήνας. Σύμφωνα με αυτή, η πιλοτή αποτελεί κοινόχρηστο χώρο που είναι εκμεταλλεύσιμος μόνο από τους ιδιοκτήτες των διαμερισμάτων και απαγορεύεται να χρησιμοποιείται από τρίτους. Συνεπώς το παρκάρισμα από όσους δεν είναι ιδιοκτήτες απαγορεύεται και η μέχρι τώρα γνωστή πρακτική ενοικίασης ή πώλησης καταργείται. Η απόφαση προβλέπει και αυστηρές ποινές, καθώς σε περίπτωση που οποιοσδήποτε μη ένοικος της πολυκατοικίας, ο οποίος έχει αποκτήσει θέση πάρκινγκ με συμβολαιογραφική πράξη, αφήνει το αυτοκίνητό του στους χώρους της πιλοτής, τότε απειλείται με χρηματικό πρόστιμο και κράτηση. Υπογραμμίζεται χαρακτηριστικά ότι σε καμία περίπτωση δεν μπορεί να παραχωρηθεί εγκύρως η αποκλειστική χρήση στάθμευσης αυτοκινήτου της πιλοτής.
Το Πολυμελές Πρωτοδικείο της Αθήνας έκρινε ότι από το σύνολο του αποδεικτικού υλικού, καταδεικνύεται ότι οι εν λόγω ιδιοκτήτες κάνουν χρήση των θέσεων στάθμευσης, παρά το γεγονός ότι ήδη έχει κριθεί αμετακλήτως ότι τα συμβόλαια κυριότητάς τους είναι άκυρα. Με την εύρεση μιας σταθερής θέσης στάθμευσης σε μεγάλες πόλεις και κυρίως στην Αθήνα, να αποτελεί τεράστιο ζητούμενο για πολλούς κατοίκους η απόφαση αυτή χαρακτηρίζεται ορόσημο. Όσοι προχώρησαν στην αγορά μίας θέσης στάθμευσης, ακόμα και σε πολυκατοικίες στις οποίες δεν βρίσκεται η κατοικία τους, μάλλον θα χρειαστεί να ψαχτούν. Όπως αποφαίνεται το Πολυμελές Πρωτοδικείο της Αθήνας στην απόφαση υπ’ αριθμόν 255/2018, αυτή η διαδικασία είναι μη νόμιμη και οι συμβολαιογραφικές πράξεις θα ακυρωθούν από τα δικαστήρια σε περίπτωση προσφυγής.
Τι ισχύει για τις θέσεις πάρκινγκ στις πιλοτές και τα υπόγεια γκαράζ των πολυκατοικιών;
Καμία αλλαγή δεν προβλέπεται για τις θέσεις που είναι σε υπόγειο πάρκινγκ, αλλά και σε ισόγειο που είναι κλειστές όμως με γκαραζόπορτα. Νομικοί κύκλοι διευκρινίζουν πως σύμφωνα με τη νομολογία των δικαστηρίων σχετικά με το ιδιοκτησιακό καθεστώς των θέσεων στάθμευσης, έχει κριθεί ότι, εφόσον βρίσκονται στο ισόγειο (περίκλειστες θέσεις στάθμευσης αυτοκινήτων) είτε στο υπόγειο, μπορούν να αποτελέσουν αντικείμενο διαιρεμένης ιδιοκτησίας και άρα δεν είναι κοινόχρηστα και κοινόκτητα μέρη της οικοδομής. Επίσης, ως προς τις στεγασμένες απλώς θέσεις στάθμευσης (π.χ. θέσεις με διαγραμμίσεις στο υπόγειο της πολυκατοικίας), αυτές μπορούν να αποτελούν αυτοτελείς οριζόντιες ιδιοκτησίες. Παγίως, ωστόσο, δέχεται η νομολογία ότι τα ανοικτά τμήματα της πυλωτής και οι ανοικτές θέσεις στάθμευσης αυτοκινήτων στην πυλωτή της οικοδομής δεν μπορούν να αποτελέσουν αντικείμενο διαιρεμένης ιδιοκτησίας.
Όσοι έχουν μια θέση στάθμευσης σε πολυκατοικία, όπου δεν είναι ιδιοκτήτες χώρου κύριας χρήσης, έχουν έναν τρόπο μόνο για να τη σώσουν: να αγοράσουν ένα διαμέρισμα, ώστε να μην κριθεί άκυρη η ιδιοκτησία τους!!!

Σουρή 5 – Γαλάτσι, ΤΚ 11147 | Τηλ./Fax: 215 540 1838 | Κιν.: 697 2858 211 | e-mail: zoi@dikigorostroulinou.gr