Με επιτυχία πραγματοποιήθηκε- παρά τη θερινή ραστώνη- η τρίτη κατά σειρά εκδήλωση του Χώρου Διαλόγου της Αριστεράς που είχε ως θέμα, αυτή τη φορά, την Ενεργειακή Φτώχεια.

Στην εκδήλωση με τίτλο «Ενεργειακή φτώχεια: Σημερινή κατάσταση και προοπτικές» και υπότιτλο «Θα ανάψουμε κλιματιστικά φέτος ή θα κάνουμε βουτιές στα συντριβάνια» που πραγματοποιήθηκε την Τετάρτη 24/6 στον φιλόξενο χώρο πολιτισμού του Δήμου Γαλατσίου, Καμίνι, πήραν μέρος η κα Μαντώ Μπαμπούλα, υπεύθυνη επικοινωνίας του Ελληνικού Δικτύου για την Καταπολέμηση της Φτώχειας, η κα Ινώ Σιώζιου, ειδική σε θέματα περιβάλλοντος και ενέργειας και ο κ. Γιάννης Παρασκευόπουλος, νομικός και Πράσινος ακτιβιστής.

Στην εκδήλωση την οποία συντόνισε από το Χώρο Διαλόγου της Αριστεράς η κα Ράνια Καλαντζή παρενέβη και ο κ. Δαμιανός Τσίγκανος, μέλος του ΔΣ της Δέσμης Ενεργειακών Κοινοτήτων.

Η κα Μπαμπούλα στην ομιλία της μετά από μια σύντομη αναφορά στους σκοπούς και το έργο του Ελληνικού Δικτύου για την Καταπολέμηση της Φτώχειας στάθηκε στο τί εννοούμε σήμερα όταν μιλάμε για φτώχεια δίνοντας αναλυτικά στοιχεία για τη φτώχεια στην Ελλάδα. Σύμφωνα με όσα ανέφερε η κα Μπαμπούλα σε συνθήκες φτώχειας βρίσκεται το 27,5% του πληθυσμού της χώρας μας, δηλαδή 2.797.000 άνθρωποι, ένα δεδομένο που μας κατατάσσει στην τρίτη χειρότερη θέση ανάμεσα στις χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Στη συνέχεια η εκπρόσωπος του Δικτύου αναφέρθηκε ειδικότερα στο θέμα της ενεργειακής φτώχειας λέγοντας πως ως δείκτης ενεργειακής φτώχειας ορίζεται το ποσοστό των νοικοκυριών που δεν μπορούν να  καλύψουν τις βασικές ενεργειακές τους ανάγκες (θέρμανση, ψύξη, μαγείρεμα, φωτισμός) είτε λόγω χαμηλού εισοδήματος, είτε λόγω χαμηλής ενεργειακής απόδοσης της κατοικίας, είτε λόγω υψηλού κόστους ενέργειας. Σύμφωνα με τα στοιχεία της Eurostat του 2025 το 19,2% των Ελλήνων δήλωσε ότι δεν μπορεί να θερμάνει επαρκώς την κατοικία του, ποσοστό διπλάσιο από τον μέσο όρο της Ε.Ε ενώ σύμφωνα με τα ευρήματα ποιοτικών ερευνών του Δικτύου σε ευάλωτα νοικοκυριά η ενεργειακή φτώχεια συνδέεται άμεσα με τις συνθήκες στέγασης και με την υγεία.

Κλείνοντας η κα Μπαμπούλα, ανέφερε σειρά συστάσεων  που αφορούν σε τρεις βασικούς τομείς οι οποίοι είναι η  ενεργειακή αναβάθμιση, ο έλεγχος της φτώχειας γενικά και της ενεργειακής φτώχειας ειδικά καθώς και η διατήρηση της  κοινωνικής συνοχής. Πιο συγκεκριμένα οι συστάσεις αυτές είναι οι ακόλουθες:

• Στα ευάλωτα νοικοκυριά η ενεργειακή αναβάθμιση των κατοικιών τους θα πρέπει να καλύπτεται στο 100% από εθνικούς και κοινοτικούς πόρους, στα μεσαία εισοδήματα να παρέχεται άτοκο δάνειο και μόνο στα μεγάλα εισοδήματα να υπάρχει ποσοστό συμμετοχής.
• Να ληφθούν μέτρα αντιμετώπισης της ακρίβειας με έλεγχο των τιμών ενέργειας και σημαντικό αντίκρισμα των μισθών και συντάξεων.
• Να αυξηθούν οι δαπάνες και η ποιότητα των παρεχόμενων υπηρεσιών στη δημόσια υγεία και τη δημόσια εκπαίδευση.
• Να υπάρξει διαβούλευση με τις τοπικές κοινότητες και κάθε σχέδιο δράσης να υποστηρίζει τη δίκαιη πράσινη μετάβαση για όλους. Η όποια ενέργεια παράγεται από εναλλακτικές μορφές να επιστρέφει στις τοπικές κοινωνίες.
• Να ενισχυθούν οι Ενεργειακές Κοινότητες και
• Να αναπτυχθούν δράσεις για την ερήμωση και τον έλεγχο της ακραίας τουριστικοποίησης ειδικά σε περιοχές, όπως τα νησιά, όπου οι ενεργειακοί πόροι είναι περιορισμένοι.

Στη συνέχεια πήρε το λόγο  η κα Ινώ Σιώζιου, ειδική σε θέματα περιβάλλοντος και ενέργειας, η οποία  ανέφερε ότι ενώ οι  ενεργειακές κρίσεις της εποχής μας, εξαιτίας των πολέμων μεταξύ ΗΠΑ-Ισραήλ Ιράν και Ουκρανίας Ρωσίας, οφείλονται στην εξάρτηση των οικονομιών και κοινωνιών μας στα ορυκτά καύσιμα, αντί αυτή η πραγματικότητα να μας απομακρύνει από τα ορυκτά καύσιμα βλέπουμε στροφή προς την ενίσχυση του ρόλου των ορυκτών καυσίμων.

Βαρύνοντα ρόλο σε αυτήν τη στροφή, κατά την κα Σιώζιου, παίζει φυσικά η επανεκλογή του Προέδρου Τράμπ ο οποίος απέσυρε τις ΗΠΑ από τη Συμφωνία των Παρισίων για το Κλίμα, και ο ίδιος έχει προχωρήσει στην απίστευτη δήλωση ότι η κλιματική αλλαγή είναι η μεγαλύτερη απάτη/κομπίνα που έχει γίνει ποτέ στον κόσμο.

Τη στροφή αυτή όμως προς τα ορυκτά καύσιμα «καλοβλέπουν» και στην Ευρωπαϊκή Ένωση οι δυνάμεις της Δεξιάς και Ακροδεξιάς που συσπειρώνονται απέναντι στην Πράσινη Συμφωνία. Στην Ελλάδα δυστυχώς, η απολιγνιτοποίηση δεν έχει οδηγήσει στην απανθρακοποίηση της παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας καθώς αυξάνεται στον ενεργειακό σχεδιασμό της χώρας η εγκατεστημένη ισχύς μονάδων ορυκτού αερίου. Και όχι μόνο αυτό. Έχουμε ακόμη την προώθηση της έρευνας και εκμετάλλευσης κοιτασμάτων υδρογονανθράκων με την προκήρυξη νέων οικοπέδων και πανηγυρισμούς για νέες υποδομές και «διαδρομές» αμερικανικού υγροποιημένου ορυκτού αερίου (LNG). Είναι απορίας άξιο λοιπόν, συνέχισε η κα Σιώζιου, πώς αυτές οι παράλογες ακόμη και με οικονομικούς όρους επιλογές συνάδουν με τους κλιματικούς στόχους που δεσμεύουν την Ελλάδα. Το κόστος όμως των υποδομών αυτών ορυκτού αερίου, όπως και την αυξημένη συμμετοχή του ορυκτού αερίου στην ηλεκτροπαραγωγή καλούμαστε να πληρώσουμε οι καταναλωτές, νοικοκυριά και επιχειρήσεις.

Η λύση για τη θωράκιση των οικονομιών και των κοινωνιών μας πρέπει να είναι ΑΠΕ με αποθήκευση ώστε να μην χρειάζονται οι πανάκριβες και ρυπογόνες μονάδες ορυκτού αερίου. Καθαρή ενέργεια παραγόμενη από ενεργειακές κοινότητες, ώστε να μην αφήσουμε την ευκαιρία που δίνει η τεχνολογία των ΑΠΕ για τον εκδημοκρατισμό της παραγωγής ενέργειας να πάει χαμένη. Και βέβαια έναν ισχυρό δημόσιο ενεργειακό πυλώνα. Δηλαδή με μία ΔΕΗ που θα λειτουργεί ως επιχείρηση κοινής ωφέλειας και όχι ως μία απλή ιδιωτική εταιρεία με μοναδικό σκοπό το κέρδος.

Ο κ. Γιάννης Παρασκευόπουλος, νομικός και Πράσινος ακτιβιστής ανέφερε από την πλευρά του  ότι μολονότι  η Πολιτική Οικολογία, βρίσκεται πέρα από τα στενά όρια της Αριστεράς, τις καλύτερες επιδόσεις στη βιωσιμότητα, διαχρονικά, τις έχουν κατά κανόνα οι κοινωνίες με τις λιγότερες ανισότητες. Κατά τον κ. Παρασκευόπουλο αυτό που συμβαίνει στην Ελλάδα δεν είναι Πράσινη Μετάβαση, αλλά μια στρεβλή εκδοχή των Ευρωπαϊκών πολιτικών, στα μέτρα κυρίως των ελληνικών ομίλων ενέργειας/αερίου και κατασκευών, ως «Εθνικών Πρωταθλητών».  Αν στη Γερμανία το 2024 τα 2/3 των νέων φωτοβολταϊκών (Φ/Β) ήταν σε στέγες και κτίρια, στη χώρα μας όλος σχεδόν ο ηλεκτρικός χώρος δεσμεύεται αποκλειστικά για επενδύσεις εταιριών, οι ΑΠΕ ελέγχονται από ομίλους με κύρια συμφέροντα σε ορυκτά καύσιμα, ενώ η  κοστολόγηση ρεύματος με βάση την (χειραγωγίσιμη) «οριακή τιμή» κυρίως από αέριο, οδηγεί σε εκτεταμένη μεταφορά πλούτου προς τους ισχυρότερους. Η απουσία δε αποθήκευσης στην ηλιακή ενέργεια επιτρέπει στα συμφέροντα του αερίου να ανεβάζουν κατακόρυφα τις τιμές ενώ αφήνονται ανεκμετάλλευτες οι δυνατότητες θερμικής και βαρυτικής αποθήκευσης σε υπάρχουσες λιγνιτικές μονάδες και ορυχεία της ΔΕΗ και αντλησιοταμίευση μεταξύ υδροηλεκτρικών ήδη στην ίδια κοίτη.

Με αυτές τις πρακτικές, συνέχισε ο κ. Παρασκευόπουλος, χωρίς προσπάθεια ελαχιστοποίησης του οικολογικού κόστους και δίκαιης κατανομής των έργων, οι χωροθετήσεις ΑΠΕ εξελίσσονται σε εφιάλτη ενώ στον Μακροχρόνιο Ενεργειακό Σχεδιασμό ακολουθείται το σενάριο για αέριο και υδρογόνο που σχεδόν διπλασιάζει τις τελικές απαιτήσεις ενέργειας για το 2050. Και αυτό σημαίνει πως η Πράσινη Μετάβαση παραμένει ζητούμενο ενώ  μπορεί να αποτελέσει το νέο κλειδί για την κοινωνική συνοχή: Για τα ευάλωτα νοικοκυριά, οι στέγες των δημοτικών υποδομών μπορούν να δώσουν πλεονάσματα ενέργειας για δωρεάν διάθεση. Για τα μεσαία στρώματα,  φωτοβολταϊκά σε στέγες και μπαλκόνια ή συμμετοχή σε Ενεργειακές Κοινότητες, δίνουν διέξοδο από τους υψηλούς λογαριασμούς. Μαζικές ενεργειακές αναβαθμίσεις κτιρίων, εξαλείφουν το κόστος του αερίου ή πετρελαίου. Αλλαγή μοντέλου μεταφορών με εναλλακτικές λύσεις στο ΙΧ, μπορεί να ανακουφίσει πολλούς/ές από το αυξημένο κόστος αγοράς και διατήρησης ΙΧ.

Όλα αυτά, όμως, απαιτούν ριζική αλλαγή πολιτικών και προτεραιοτήτων, με επενδύσεις και χρηματοδοτικά εργαλεία εκεί που χρειάζονται.

Η εκδήλωση ολοκληρώθηκε με έναν εξαιρετικά ενδιαφέροντα και γόνιμο διάλογο των ομιλητών με το κοινό.

https://www.facebook.com/profile.php?id=61585362122729

Αναζητώντας απαντήσεις και προτάσεις για την αλλαγή της υπάρχουσας κατάστασης πραγμάτων ο Χώρος Διαλόγου της Αριστεράς διοργανώνει ανοιχτή εκδήλωση-συζήτηση με τίτλο « Ενεργειακή φτώχεια: σημερινή κατάσταση και προοπτικές» την Τετάρτη 24 Ιουνίου στις 19.30 στο Καμίνι (Ρεθύμνης και Χρ.Καψάλη).

Στην εκδήλωση θα μιλήσουν :

• Μαντώ Μπαμπούλα, Νομικός, υπεύθυνη Επικοινωνίας του Ελληνικού Δικτύου για την καταπολέμηση της φτώχειας
• Γιάννης Παρασκευόπουλος, Νομικός- Πράσινος ακτιβιστής
• Ινώ Σιώζιου, Ειδική σε θέματα ενεργειακής πολιτικής και περιβάλλοντος