Του Δρ. Σίδερη Π. Θεοχαρόπουλου
Με αφορμή την πρόταση για διαβούλευση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής (ΕΕ) για υπό προϋποθέσεις χρήση της πυρηνικής ενέργειας (ΠΕ) για την αντιμετώπιση της ενεργειακής κρίσης αυτόματα γεννιέται το ερώτημα αν είναι η πυρηνική ενέργεια μία καθαρή ενέργεια.
Η υπερβολική αύξηση των τιμών της ηλεκτρικής ενέργειας προκάλεσε ένα σχέδιο οδηγίας της ΕΕ που προβλέπει να χαρακτηριστούν φιλικές προς το περιβάλλον κάποιες επενδύσεις σε ηλεκτροπαραγωγικούς σταθμούς που βασίζονται στην πυρηνική ενέργεια. Η ΕΕ προτείνει η πυρηνική ενέργεια, να χαρακτηριστεί φιλική προς το περιβάλλον (πράσινη), δεδομένου ότι τα εργοστάσια που την αξιοποιούν δεν εκπέμπουν αέρια που προκαλούν το φαινόμενο του θερμοκηπίου. Σύμφωνα με την ΕΕ οι επενδύσεις σε νέους πυρηνικούς σταθμούς ηλεκτροπαραγωγής θα μπορούν να χαρακτηριστούν πράσινες, αν τα πυρηνικά εργοστάσια πληρούν πρόσφατα τεχνικά πρότυπα, μέχρι το 2050 να υποβληθεί ειδικό σχέδιο για τη διάθεση των ραδιενεργών αποβλήτων και οι νέες πυρηνικές εγκαταστάσεις να λάβουν οικοδομική άδεια έως το 2045.
Αν τεθεί σαν υπόθεση εργασίας ότι το μόνο κριτήριο για τις οικολογικές μορφές ενέργειας είναι η (μη) έκλυση διοξειδίου του άνθρακα, τότε η πυρηνική ενέργεια θα μπορούσε να θεωρηθεί φιλική προς το περιβάλλον, καθώς εκλύει 18 γραμμάρια διοξειδίου του άνθρακα (CO2) ανά κιλοβατώρα, ενώ ο λιγνίτης εκλύει 800 γραμμάρια.
Δυστυχώς στην πρόταση της ΕΕ δεν εκτιμούνται σωστά οι μακροπρόθεσμοι κίνδυνοι από τα ατυχήματα και τα ραδιενεργά απόβλητα. Η πυρηνική ενέργεια είναι επικίνδυνη και δεν είναι οικονομικά βιώσιμη διότι το κόστος της αποθήκευσης των πυρηνικών αποβλήτων είναι μεγάλο και τα νέα πυρηνικά ηλεκτροπαραγωγικά εργοστάσια απαιτούν μεγάλη μαζική δημόσια χρηματοδότηση, πχ στη Γαλλία όπου παράγεται το 70% της ηλεκτρικής ενέργειας από πυρηνική ενέργεια ο κρατικός ενεργειακός κολοσσός (EDF) έχει συσσωρεύσει χρέη άνω των 42 δις ευρώ. Η δε Γερμανία κλείνει τα τελευταία πυρηνικά εργοστάσια το 2022.
Τα ατύχηματα στο ThreeMileIsland, της Πενσυλβάνιας των ΗΠΑ, στο Τσερνόμπιλ της Ουκρανίας, και στη Φουκουσίμα της Ιαπωνίας έδειξαν ότι οι επιπτώσεις σε περίπτωση πυρηνικού ατυχήματος είναι ανυπολόγιστες, δεν γνωρίζουν σύνορα, έχουν μεγάλη διάρκεια και μπορεί να προκαλέσουν μεγάλης κλίμακας περιβαλλοντική καταστροφή. Η επικινδυνότητα των εργοστασίων σε σεισμογενή περιοχή έχει ήδη επισημανθεί. Ενώ δεν έχει παρουσιαστεί μία ολοκληρωμένη λύση για την εξουδετέρωση ή ανακύκλωση πυρηνικών αποβλήτων, καθόσον τα απόβλητα ενταφιάζονται σε προσωρινούς αποθηκευτικούς χώρους Η ραδιενέργεια ως γνωστό προκαλεί σημαντικές βλάβες στην εσωτερική χημεία του σώματος με σοβαρότατες βλάβες στο DNA των κυττάρων.
Η πλέον ελπιδοφόρα παραγωγή ενέργειας είναι από τη σύντηξη πυρήνων υδρογόνου. Η διαδικασία αυτή δεν προκαλεί μακρόβια ραδιενεργά κατάλοιπα και η διαδικασία της σύντηξης, σταματά αν συμβεί οποιαδήποτε διατάραξη στην πορεία των αντιδράσεων. Υπάρχουν σήμερα σε εξέλιξη δυο διαφορετικές προσεγγίσεις για την επίτευξη πυρηνικής σύντηξης η με τον παραδοσιακό τρόπο των μαγνητικών πεδίων ή με τη χρήση λέιζερ.
Τέλος να ξεκαθαρίσουμε ότι το μέλλον πρέπει να ανήκει στις Ανανεώσιμες Πηγές ενέργειας όπως ηλιακή, αιολική, υδροηλεκτρική, γεωθερμία, βιομάζα, και υδρογόνο.
